Người dân vẫn “ngại” khi mắc bệnh đái tháo đường
(16/11/2009)
|
|
Lấy máu xét nghiệm kiểm tra bệnh đái tháo đường. Ảnh: Kim Ngân
|
(VH)- Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO): Số người mắc bệnh đái tháo đường (ĐTĐ) tăng vọt lên 246 triệu (năm 2006) và tăng lên 380 triệu người (vào năm 2025).
ĐTĐ là nguyên nhân gây tử vong đứng thứ 4, gây giảm tuổi thọ trung bình từ 5-10 năm, là nguyên nhân gây mù loà và suy thận giai đoạn cuối, cắt tứ chi... Việt Nam không phải là nước có tỷ lệ bệnh nhân cao nhất thế giới nhưng là nước có tốc độ phát triển nhanh của căn bệnh này. Tuy nhiên, nhiều người ngại khi nói đến căn bệnh này và chưa hiểu đúng về nó.
Bác Bùi Văn Ba (61 tuổi, quê Vĩnh Phúc) tâm sự, bác mắc căn bệnh này đã 9 năm nhưng vẫn không quên được những ký ức, mặc cảm khi mới đầu phát hiện ra căn bệnh này. Mới đầu mắc bệnh, các BS chẩn đoán nhầm sang nhiều căn bệnh khác, phải uống nhiều loại thuốc khác nhau nhưng không khỏi. Con cái trong gia đình thì không hiểu thấu đáo về bệnh ĐTĐ, dù có chia sẻ gánh nặng bệnh tật với bác. Hàng xóm và đồng nghiệp trong cơ quan thì luôn trêu chọc ông “đái đường” khiến bác không khỏi chạnh lòng. Còn bác Đào Vũ Tuyển (60 tuổi, Chủ tịch CLB ĐTĐ Hoà Bình) kể lại, trong một lần nằm viện điều trị bệnh thứ phát của bệnh ĐTĐ ông chứng kiến hoàn cảnh của một gia đình có người chồng rất to béo mắc bệnh nhưng rất luôn mặc cảm về căn bệnh nên từ chối mọi sự chăm sóc của vợ con. Những vết loét, hoại tử khắp các chi khiến người đàn ông này đau đớn, trong khi đó người vợ không thể chăm sóc chồng cứ khóc than. Ông Tuyển nghĩ, làm sao để có thể tập hợp được những người mắc bệnh ĐTĐ cùng cảnh ngộ, cùng chia sẻ tâm tư, tình cảm và cùng giúp đỡ nhau trong bệnh tật thì tốt biết bao. Thế là CLB ĐTĐ Hoà Bình ra đời như thế.
Theo các BS ở BV Nội tiết TƯ, đã từng có trường hợp bệnh nhân do không được chuẩn bị tâm lý kỹ khi biết mắc bệnh ĐTĐ đã nhảy từ tầng 3 của BV xuống tử tự, vì nghe thông tin về bệnh ĐTĐ còn nguy hiểm hơn căn bệnh HIV/AIDS và không thể chữa khỏi.
Theo TS Tạ Văn Bình, Chủ tịch Hội Người giáo dục bệnh ĐTĐ Việt Nam, bệnh ĐTĐ không còn xa lạ với người dân và không là bệnh của “nhà giàu” như người dân vẫn quan niệm. Trong khi bệnh ĐTĐ có tốc độ phát triển nhanh thì nhận thức của cộng đồng về bệnh này, nhất là kiến thức phòng bệnh lại rất thấp. Trên 80% số người tham gia nghiên cứu không hiểu các yếu tố nguy cơ gây bệnh ĐTĐ, không có kiến thức phòng bệnh. Do nhận thức về bệnh tật thấp cũng như những hạn chế của mạng lưới y tế nên tỷ lệ mắc bệnh ĐTĐ không được phát hiện trong cộng đồng còn cao.
Việt Nam tuy không phải là nước có tỷ lệ bệnh nhân ĐTĐ cao nhất thế giới nhưng lại là quốc gia có tốc độ phát triển nhanh của căn bệnh này. Điều tra quốc gia cho thấy, bệnh ĐTĐ thường gặp ở bất kỳ lứa tuổi nào, ở người béo phì lẫn người không béo phì. Hiện tỷ lệ bệnh trong lứa tuổi từ 30-69 khoảng 5,7%, riêng ở khu vực thành phố, khu công nghiệp thì tỉ lệ này lên tới 7-10%. Hiện bệnh xuất hiện ở lứa tuổi trẻ ngày càng nhiều hơn do tỷ lệ thừa cân, béo phì đang tăng nhanh ở lứa tuổi thiếu niên. BS Hồng Hoa, khoa Nội tiết BV Bạch Mai cảnh báo, hiện nay tỷ lệ ĐTĐ thai kỳ đang gia tăng với tỷ lệ đang được quản lý là 7%. Những biến chứng của ĐTĐ thai kỳ thường khó phát hiện nên nếu không được quản lý, điều trị kịp thời sẽ nguy hiểm đến tính mạng mẹ và con.
Tuy nhiên, bệnh hoàn toàn có thể phòng ngừa được nếu chương trình giáo dục cho cộng đồng về kỹ năng sống như dinh dưỡng hợp lý và luyện tập đúng cách. Đó cũng chính là thông điệp của Hiệp hội ĐTĐ thế giới và WHO kêu gọi: “Tăng cường giáo dục các biện pháp phòng chống bệnh ĐTĐ”. Chủ đề này sẽ được thực hiện xuyên suốt trong giai đoạn 2009-2013 với khẩu hiệu: “Hãy hiểu biết về bệnh ĐTĐ và kiểm soát căn bệnh này”.
Bà Nguyễn Thị Xuyên, Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết: trước tình hình gia tăng của bệnh ĐTĐ ở VN, năm 2009, Bộ Y tế đã chủ động cấp 1,7 tỷ đồng cho dự án phòng chống ĐTĐ cho BV Nội tiết TƯ.
Mới đây, Thủ tướng Chính phủ cũng đã phê duyệt bổ sung kinh phí năm 2009 dự án phòng chống ĐTĐ thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phòng chống một số bệnh xã hội, bệnh dịch nguy hiểm và HIV/AIDS giai đoạn 2006-2010, với kinh phí là 29,3 tỷ đồng.
Tâm Thanh
|